SERAT BABAD TANAH JAWI (Versi Pakubuwana VI)

Munggeng sarkara ring ukara nis,
sasmita tan sumukeng pustaka,
kang tyas rujit karejete,
lir antaka kawantu ,
Murwisesaning Yyang kaeksi,
kang nitah amamatah,
ing boga sawegung,
kang amurwa sifat purba,
kang ambagi sagala isining bumi
nimpuni paripudya.

Kang asih mring rahsanya ngasihi,
mangka manggala para dinuta,
diperig rat wuryaning rate,
respatikang rinasul,
warana ris nayakeng bumi,
kuneng awit kawangwang,
wawangson winangun,
rawining rat nusa Jawa,
kinarsakken dinawa supaya dadi,
manfangat winasiyat.

Mangka pangenget amemengeti,
wajib sajarahing tanah Arab,
tuhu ing Jawa tan pae,
pamilanging luluwur,
pan ingunikalimosadi,
pusaka pinustaka,
ing karsa sang prabu,
Pakubuwana kaping pat,
pinrih aja parbatan wit carita di,
ayya nanggung rekasa.

Rikang nalika mreteng palupi,
limalas Ngakhad Rabiyulawal,
kanem mangsa lifwarsane,
Von wuku Julungarum,
margeng nata kaswareng dasih,
pareng ingkang sengkala,
mugya Hyang Aruhur,
marma martana nugraha,
mawantua safangat si murteng bumi,
mring sang kretarteng praja.

Purwaning wasita kang tinati,
sajarahing nata kina-kina,
ing nusya ]awa babade,
dhihin ingkang luluhur,
Nabi Adam putra Esis,
Esis putra Nurcahya,
Nurcahya asunu,
iya mangaran Nurrasa,
sang Nurrasa ya aputra sanghyang,
Wening aputra sanghyang Tunggal.

Santo saa ri ward ay a dining,
muktamate carita punika,
winangun lawan’kususe,
tinurut urutipun,
malar dadya tepa palupi,
rikang karsa amarna,
nenggih jeng Sinuhun,
Pakubuwana ping sapta,
angluluri anggiting rama narpati,
piririhsapangatira.

Tumeraha trus ing wuri-wuri,
warananing murweng kawiryawan,
wahyaning wahyu wiyose,
mawantua rahayu ..,
yuwanane dennya ngayomi,
ring wadya sadayanya,
kasub sabiyantu,
aywa na sangsayanira,
amanggiha suka arja ,
dining dana narendra.

Nihari nalika marteng palupi,
Ttimpak Wage ping gangsal ing Rajab,
lumaksaneng taun Ehe,
Sancaya mangsa catur,
Mandhasiya den-sengkalani,
dadirasa sabdendra,
muga Hyang kang ruhur,
marma martana nugraha,
inistura ing rahmat sang murbeng bumi.

Nanging ta ingkang wayah ing benjing,
kangjeng Panembahan Purbaya,
punika kang madeg rajeng,
umadegipun ratu,
Ngadipala puranireki,
langkung sangsanira,
rikang purwanipun,
wesana luhur kalintang,
anglangkungi ing sama-samaning aji,
umadeg adilira.

………….
sawingking tuwan besuk,
ingkang pasthi umadeg aji,
inggih wayah paduka,
p a nje nenganipun,
ngadhaton ing Adipala,
kilen lepen Semanggi pecane benjing,
sangsaya karatonnya.

Nanging purwane kewala benjing,
sangsayane ingkang panjenengan,
way ah paduka ing tembe,
dining wesananipun,
apan madeg nata dibya di,
netepi adil ing Hyang,
tuhuning pinunjul,
ing sasama-sama nata,
tanah sabrang tan ana kang nyanyameni,
jenenge wayah tuwan.

“By alang alang”

SERAT CENTHINI DANUNINGRATAN

Niyatingsun amiwiti,
tumetes ing mangsi kresna,
amuji maring Hyang Manon,
ingkang asih ing akèrat,
murah gumlar ing dunña,
angganjar kawelas ayun,
angapura mring kang dosa.

Myang muji mring Kangjeng Nabi,
Rasullollah kang mustapa,
utusanira Hyang Manon,
tuhu kekasihing sukma,
ratuning pra ambiya,
myang gustining para Rusul,
ratu agung tanpa sama.

Lawan sabdaning pra wali,
sadaya anuwun berkah,
anglanggengna kekasihé,
mugi Gusti kang kuwasa,
paringa rahmat tuwan,
angungkuli para Rusul,
Jeng Nabi Panutan kita.

Sawusing muji Hyang Widi,
miwah gusti Rasullollah,
lawan para wali kabèh,
arsa medharken carita,
wartaning pra ngulama,
Srat Centhini aranipun,
mangkana ingkang carita.

Bubukaning Srat Centhini,
kang winarna ing lepiyan,
sujanma adi kinaot,
adhudhukuh Wanamarta,
wijiling wong atapa,
tuhu yèn rembesing madu,
sanyata trahing kusuma.

Milané kinarya gurit,
padhukuhan Wanamarta,
wonten èstri ayu kaot,
putrané Gusti Panurta,
ayu ulah agama,
asru bektining Hyang Agung,
peparab Ni Tambangraras.

Ni Tambangraras lara anangis,
ngungkeb-ungkeb anèng pasaréyan,
anungkemi gugulingé,
bantal teles déning luh,
kakungira kaciptèng galih,
lir angawé katingal,
kadya amumundhut,
katon sapari-polahira,
Tambangraras sansaya lara
anangis, sesambaté mlas arsa.

Nengena ing Wanamarta,
wonten kang winarna malih,
kaprajan ing Penataran,
kakandhanganing wong mukti,
bandhung sentana sugih,
kalih sanak sami jalu,
padha bagus prawira,
pratignya ulah ing ngèlmi,
ingkang sepuh awasta Kudasrenggara.

Pepak ingkang kula wangsa,
pan sadaya jalu,
kalawan èstri,
ingkang lenggah munggèng ngayun,
kang aran Ki Nuriman,
lan kadangé Ki Budiman namanipun,
putrané Ménak Padeksa,
jalu kekalih samya lim.

Budiman Nuriman linggih,
anèng sapipining lawang,
kalawan santriné roro,
andhépok pipining lawang,
angadhang wong kang medal,
déné arsa weling atur,
katuju kapasang-yogya.

Lir sinebit talinganira miyarsa,
Kudasrenggara angling,
yèn mangkono kakang,
ing lampah pakenira,
ala ragané tinampik,
ing si Panurta,
liwat amejanani.

Gagakrimang waspada ningali,
lamun sira Ki Kudasrenggara,
sanget angampet dukané,
wasana alon matur,
Gagakrimang swaranya manis,
dhuh ri Kudasrenggara,
ywa ngagangken napsu,
sanadyan poen Ki Panurta,
dèn wastani nampik ugi boya nampik,
katampan ugi ora.

Datan kawarna ing margi,
lampahé Ni Tambangraras,
ningali dhekah aramé,
kumenjyut sajroning nala,
lir winungu kang brangta,
mandheg Sang Retna-yu mangu,
karaos ing priyanira.

Yata ingkang kawarnaa,
lampahé Ni Silabrangti,
tansah anutuh sarira,
tan pegat muji mring widi,
lepas dènnya lumaris,
pringgabaya tan kaétung,
narajang wana wasa,
mung kalung paraning ati,
sun tetedha rineksa-a ing Pangéran.

Ni Centhini dipun pengiringi,
pan sinipat ing wangsit mangkana,
aywa salah tampi anggèr,
ana takèn kadyèku,
solahing wong alul ngabekti,
wonten ujar mangkana,
tan èca karungu,
lah nedha sami dinuga,
sesmitané nanging sampun kaduk tampi,
manira barkahana.

Ki Monthèl umatur aris,
kawula nuhun ing tuwan,
tansah ing salat adegé,
punika asal punapa,
kawula barkahana,
miwah reké lamun rukuk,
punika asal punapa.

Pasang tabé kawula kiyahi,
arsa tanya marang pakenira,
punika pundi wastané,
anyar manira ndulu,
sapa rané ingkang palinggih,
déning asri kawuryan,
Ki Monthèl sumahur,
aran dhekah Wanataka,
Ki Sèh Mangunarsa ya ingkang palinggih,
wahdad jejaka tuwa.

Mangkana Ni Silabrangta,
wastra tambal dèn racuti,
sapanggihé kakungira,
teka mundhak abirahi,
nahan ingkang winarni,
sudarmanira kang kantun,
ing wisma Ki Panurta,
kagagas maca kintèki,
ingkang lunga tan karuwan kang sinedya.

Warnanen wadon Warsiki,
nenun limar nèng paningrat,
dèn sesambi nyongkèt sebé,
kang kiwa anyekel kaca,
awida burat jenar,
asumping angkrèk lan menur,
pupur lembut lelamatan.

Sambat-sambat Ni Rara Warsiki,
swaranira lir sundari kapuwanan,
angrengih arum swarané,
dhuh laé awakingsun,
nora wurung amati brangti,
wadung pari upama,
niyaya wong bagus,
mendhung séta dhuh bendara,
téga temen atilar dasih kaswasih,
baya mring ngendi sira.

Malangkarsa sampun rampung,
dènya areresik srambi,
santrinira kang tumandang,
Malangkarsa anjenengi,
yata kasaru kang prapta,
Jayèngasmara lan rayi.

Gurda agung,
patra geng sami lum-alum,
iku gejawahan,
sanalika patra sami,
ayem-ayem seger paningal manira.

Sareng ndulu,
Sang Dyah lan Sang Malarsantun,
gapyuk rerangkulan,
sadaya prasami nangis,
apan sami oneng-onengan sadaya.

Lakinipun,
Sandyah Amongraga gupuh,
anungkemi pada,
padaning mrasepuh///

“By alang alang”

SERAT CENTHINI MANGUNPRAWIRAN

Pan megatruh kinarya purwaning kidung,
wiwitnya anedhak sungging,
Srat Canthini wastanipun,
malem Senen tanggal kaping kawan likur amancorong.

Wulan Sawal ing taun Dal kang lumaku,
sengkalan ingetang nenggih,
guna peksa ngesthi ratu,
mangsi boronga punniki,
leres lepat sastra mangko.

Pan jinugak Rundaya lampahanipun,
kalawan garwanireki,
angulati putranipun kang murca musna ing ratri,
ing Ngardi Pala kang katon.

Arundaya aris dénira muwus,
mongsa dédéya puniki,
ingkang tinutur ing dangu,
Cariksutra glis ngudhunni,
tuwan mèh panglinga ingong.

Aglis lampahira prapti,
Arundaya Ngardipala,
kadi supena manané,
andulu ing padhukuhan,
déné asri kawuryan,
miwah kang pala gumantung,
sampun prapta ing Banjaran.

Wong kakalih lumaksana,
Ki Sèh Modang Tisnaraga,
gupuh-gupuh lampahira,
lampahé prapta ing ngarga,
nut jurang sukuning cala,
kang kasandhung sirna kontal,
kang katrajang rubuh samya,
kan kèdekan padha pokah.

Pan gumuruh syaraning ampuhan prapta,
udan awor lan angin,
jurang pan kumrawak,
ngerik swaraning gurda,
kang rubun tumpan atindhih,
lir suraking prang,
sumyak bawaning angin.

Eca manahé Ki Modang angling,
lah anedha mangké pangapura,
déné tan uninga mangké,
tan anyana katèngsun,
mapan wonten nenggih puniki,
kina memeca sepa,
Sang Nulara muwus,
beciké ta uningaa,
ingkan wikan ing tuturingsun puniki,
bejané kang uninga.

Wus umangkat Ki Panurta,
lampahira lon-lonan anèng margi,
Malangkarsa atut pungkur,
kalawan Amongsekar,
datan kandheg lampahé,
alon mintu akèn désa katingalan,
kang kari ngimbangi wuri.

Ni Malarsih amuwusira ris,
Ni Cantini babo kongkonana,
anakingsun mangke Amongraga wus rawuh,
Tambangraras ana ing ngendi,
lah ingsun jarwanana,
arsa gé katemu,
Ni Canthini sigra ngucap,
sarya jerit Malarsih dipun sungkemi,
duh nyawa sampun ical.

Mangunarsa mangké anauri aris,
paman lega ing tyas, yèn konsiya tutur nguni,
késah tan ana uninga.

Ni Turida wastanira,
lawan Nikèn Rarasati,
wus supé ing dhahar nèndra,
tansah dènira rudatin,
kang angga sawang mayit,
cahyanira saya nglayung,
lir kèntar kapawanan,
sarira asalin sarni,
Ni Turida tan pegat dènnya karuna.

Kang brahala ting jalerit syaranira,
adhuh mati sirèki,
iki patinira,
bisa amèt jalaran brerana nora tèdèking,
tan suwé prapta.

Baya tresna anakingsun,
marang ing lakènirèki,
Ni Turida anakingwang,
Arep temen apepanggih,
Ni Turida wuwusira,
witné ingsurn arsa panggih.

Enengena kang anèng ngisoring gurda,
kang kawarnaa nenggih ingkang anèng guwa,
Endhang Rarasatinnya, kang banter raganné iki,
wus pitung warsa,
kagyat ngrungu wong nangis.

Sampun prapta jawining wanadri,
mulat ana dhukoh,
sri tinnon wau banjarané,
pucuk pucak warna prenahnèki,
Ni Turida angling,
iki ana dhukuh.

Mangké anèng Pulo Wesi,
Amongraga lan kang garwa,
pitu dina ing laminé,
tanana janma kang ngambah,
awit tanana marganya,
Amongraga anèng ngriku,
praptané tan mawa marga.

Anenggih Ki Amongraga,
tingalira nyipta Hyang Suksma Jati,
dhukuh mingkrat datan kantun,
kabèh dadi segara, dalah kayu wau datan ana kantun,
anenggih Kèn Sélabrongta,
kang binekta Ragarunting.

Sampun tumiba mangkya ing siti,
Amongraga lawan ingkang garwa,
ing guwa wau prenahé,
guwa Lesa ranipun,
sakalihyan dènira linggih,
tulus amangun tapa,
lawan garwannipun,
wonten manungsa atama,
anèng guwa,
awasta Ki Darmèngbudi,
lawasé sawidak warsa.

Iku sosotyaning bumi,
ingaran kembang ing jagad,
kakasihira yang mangke,
Amongraga sira suka,
pencaking karsanira,
renna ing panjawabipun,
iku pan karanganing Yang.

Karané saréngat ta puniki,
pinekreran tan kena lenggana,
anglampahi amor mangké,
pan agung pèdahipun,
ingkang teka ing teges yayi,
iku bakalé lampah,
manira angrungu.

Wonten janma alelana,
mider-mider anderpati,
nungsa Jawa prenahira,
sakèh tanah dèn nidreri,
Balambangan Petani,
ing Palèmbang sampun tepung,
Surapring ing Lembuasta.

Nanging ta mangké manira,
pan anedha pangapuranirèki,
ngrasa dédé mokrimipun,
Amongraga angucap,
pindho karya mangké karsannira iku,
ilang ingkang wong ngagama,
ing karsanipun lumaris.

Nenggih mangké ing tegesé napi,
pan ika nyata lamun isbat,
kang isbat napi jatiné,
kumanira ngrungu,
ing tegesé mangké kapati,
mèsem Ni Sélabrongta,
bener ujar iku,
lah ta mangké padhangena,
Jatiswara alon dénira nauri,
manira amiyarsa.

Amongraga sampun weruh polahira,
maring Jatiswarèki,
yèn dadi sagara,
Amongraga anyipta,
ing palwa karsanirèki,
sarowangira,
annitih palwa sami.

Wonten mangké wau kang ginupit,
alul sastra amanguning sadat,
ing Wonacondra dhukuhé,
kalintang ngamalipun,
wong ngalinggih alulu surambi,
kinepung sinnaroja,
sabatipun agung,
asmu puhing wong kasiyan,
bagus anom jetmika asih ing santri,
lumaku lawan kondhang.

Lah undangen alinggih ing wisma gupuh,
Ki Marbot anulya bali,
angaturi tamonipun ingkang linggih ing surambi,
santri kathah samya annon.

Kuneng ingkang gunem ngèlmu,
Ronggamona gadhah siwi,
wanodya dèrèng ngakrama,
ayu anom perak ati,
sosotya ing Wonacondra,
gantes luwes amantesi.

Manira ta amit késah,
Ki Ronggamona sigra ngling,
adhuh nyawa anakingwang,
punapa karsanirèki,
karsa dhateng ing pundi,
sampun késah anakingsun,
asru pangampahingwang,
gé lang pasir kari sepi,
dalemira asepi sepi asonya.

Kawarnaa ingkang sida brangti,
ingkang antuk kanugrahanira,
maksih ing wukir prenahé,
kalintang lampahipun,
tan arèrèn lampahirèki,
mandheg mangu ing marga,
lampahé andarung,
sadina datan araryan,
Jatiswara sadalan anolahnolih,
kang tinnilar anèndra.

Ni Nawangkapti aris nauri,
Ni Wasita alon,
sira wéya kinang marang kaé,
kakangira kaéla gya prapti,
Ni Wasita angling,
pan sarwi gumuyu.

Jatiswara anauri aris,
nedha apurèngong,
pan kawula anyuwun lilané,
pan amingsre wau dènnya linggih,
Rasatembang iki,
andulu kang lampus.

Ki Saèmbang wuwusira ris,
jati anakingong,
dé//

“By alang alang”

SERAT CENTHINI PESANTREN

Puniki ingkang gadah ceriyas ingkang nami karsa anakepun tiyang melajeng temen-temen angsalepun mahos sahingga boten dados sanget erangepun kola medal saking fakera saren kola boten punapa ingkang sampun mejan kher * ngucal ‘ilmu ingkang sampun woten dèten tiyang ñanbut tigang dinten sampun aminepun woten danten tiyang sinahu sangat-sangat boten pikatu’ sinuhu.

I.
ngwang angrèpta atembang artati anglengkara ngwang angapus gita,
tan kocapa Sèk Mangunarsa dènang wang,
wonten kocapa malih,

ungganña linggih ing patigani,
suka kuñjara lan arinira,
Ki Jayèngraga wuwusé,
kakang pundih dinunung, sakecani lampah puniki,
sampunn awirandhongan, sJayingsmara
muwus, ana wong sanak manira,
kangatapa,
ingacala ula nepi,
aran Sèk Malangkarsa.

hnengenna kang mratami kocapa wadon Turida,
kakalih sami brangtiné awasta Kèn Wadun Raras,
warna sawang kunarpa,
sarèhé cumaluru,
tan pegat anggung kasmaran.

lara pati pan sampun pinasthi,
krama wating wus pasthi samarganña,
tan suwé praptèng ngayuné,
mamardit karuntuh,
nulya ngucap dhuh mambuh wangi,
wari (……) ènak,
daya temen menningsun,
ana wong mara ing lir yyaw,
ayu anum roro tur sami pawèstri,
mangké sira sun mongsa.

sigra lampahih lumaris,
Ni Endang sampun murcita.

sampun dandan Niken Raras angling,
sarwi sira mangké awiraga.

Amuograga anauri, mangké alèkumussalam,
sinungana raKhmat mangké,
adan apapanggih sira,
sigra ajawab tangan,
ing marga prenahirèku,
kalawan ki Amungraga.

tan kuwasa mangké ingsun iki,
angakua tabuh maring sira,
larangan puniku mangké sapa atuwahèku,
kang ingaku sapa punèki,
anging hyang kang wiSiSa,
pulahira eu,
kawula darma punapa,
Jatiswara mangkya sira anauri,
atut lamun mangkana.

Amongraga ing mangké sampun uninga,
solahé dèn kaweruhi,
Amongraga sira,
tambuh palwa suka-suka manahnèki,
kadya cangkerama,
mangké Ki Amongragi.

wonten masaèkh wau ginupit,
akhlul sastra mangun sarèngat,
ing Wanacandra wismané,
kalintang martanipun,
wongé linggih akhlul surambi,
kinepung sinaruja,
sabatipun agung,
amuwus ing wang kaseyan,
bagus anom jatmika asih ing sastra,
lumaku lawan kundhang.

kang duraka ta kadi punendi,
ingaranan ta lampah sampurna,
punapa mangké tegesé,
Ragamana amuwus,
nenggih mangké manira manggih,
iku mulané awas ananing heyang iku,
sawusé teka ing coba,
iya iku duraka ing heyang sajati,
manira amiharsa.

mapan wonten kocap ing jero dalil,
ingkang coba kelawan beñcana,
damaring wong urip mangké,
iku manira ngerungu,
Jatisewara mangkeya nauri,
ñata lamun mangkana ing wus puniku,
ki santri padha angucap,
kadi pundi jatining warta puniki,
manira yoda wikan.

tamatipun carita puniki,
ing wengining isnèn jam dewi welas,
rabi’ul al akhir wulané,
tanggal éka welas iku,
tahun ha’ hijaratu nabi,
sala allahu ‘alèh wa,
salam séwu,
dewitus nawa dasa dewika,
kang ku marna raryanom budhu hiranti,
dèn agung pangaksama.

II.
ngewang angripta artati,
anglangkara ngiwang angapas gita,
tan katun lan yatmakané,
dining ngewang muda punggung,
cumentaka paksa kumawi,
kéwala sangangaguyewan (?),
nira kang wus luhung,
wonten jalma laningkara,
deyah susela warnanira ayu luwih,
wusta kèn Tambangraras.

Tambangraras tansah berangta kingkin,
kasengutan beyatning manah,
bawa lawasé pejah kakungé,
atambang pangan turu,
Yèn rahin anggung perihatin,
Raga anglung ngasmara,
anging dèn selimur,
jihnané wong among karsa,
warna anglung jiwa tandaning perihatin,
sinamuning asmara.

sampun lingsir saking Suwanda Geni,
mèh sumurup tungganging ancala,
terna lata sameya saré,
sangyang ngarka sumurup,
Tambangraras mangké ginupit manggih,
ing pagulingan ing sakapatarum,
asaré kalih pawongan,
kakongira kepi ngeruwangé aguling,
ngipi pulang asmara.

kidul kilèn pegagan kepiring
kagayat awungu Ni Sélaberangti
ingkang sunat ta kadi pundi
Ni Cinthini aniba kapati
Nikan Rara mèsem andulu yang laknitha
engko neña linggih ing patiganing
anengena kang martami
lara pati pan sampun pinasthi, karsané yang manon
punang dhadhekah pera sameya
sigera lampahé lumaris
Nikèn Raras sampun [dandan] agelis
Jatisewara si salam wus
tan kuwasa mangké ingsun ini
Amongraga ing mangké sampun uninga
wonten masashèh wahu ginupit.

kangu duraka ta kadi pundi,
ingaranan ta lampah sampun,
punika kaya kartané,
Ragamona amuwus,
nenggih mangké manira manggih,
iku mulaning awas,
ananing Yang iku,
sawusé teka ing cobah,
iya iku duraka ing yang sajati,
manira amiharsa.

mapan wonten kocaping jero dalil,
ingkang cobah kalawan bancana,
damaring wong urip mangké,
iku manira ngurngu,
Jatisewara nahuri malih,
nata lamon mangkéya,
ing wuwus puniku,
Ki Santeri ana angucap,
kadi pundi jatining warna puniki,
manira yuda wikan.

“By alang alang”

SERAT CENTHINI SURYANAGARAN

I.
Pagagating gita mawedharing,
ngèbèr carita calon ngulama,
ran Jayèngresmi kamasé,
artiné ngran wira nung ya wus samya dipun tetepi,
surtining kanuraga,
ya si dhasar putus,
narambahi saq-lilira,
ganal alus andhap luhur dèn kawruhi,
raket mring padadiyan.

Murwa carita Sèh Amongragi,
kang lagya dhadhekah kanigara,
kawiryawan lir pamané,
dadya paguron agung,
awerana siswa kekalih,
aran Ki Jamal Jamil,
kèdhep wuwusipun,
suyut dhusun kèring kanan,
saktèroné wukir kidul samya
prapti, agung bekta puñjungan.

mangkana kang watek santri,
wus prapta masjid karajan

gentya ingkang winurciteng kawi,
dhukuh geng kinaot,
Wanamarta kang dadya pundene,
Kyai Bayipanurta

winarna nyageng Hikendhu,
nuju neng jerambah linggih,
land Nidaya datan tebah,
sami angrukti kandhur

tan winarna solahira,
kang sami nendra ira tri,
mene genti kang winarna,
anenggih mas Jajengresmi

Jajengresmi wus anduga,
mring kletheke kang paman lan kang rayi,
pramila wus mireng dangu

pengangguran sami reraosan ngelmi, menggah ing ngagesang, dununge kawan
prekawis, margining nikmat

nora wuwus,
ambak si wong jereh jeruh,
tan kena kumrosak,
lumayu aniba tangi

yata prapta ing gantara wanci bedhug,
siliranira wus ngidid,
lan pancering lintang wuluh

Kulawirya ah hret nauri wacana,
lagi duduga mami,
karo-karonira,
padha bote Sinangga

paman daweg mangkat mumpung endjing,
Kulawirya ngling mengko antekna,
yen wus dhuwur sengengene,
sed

mesem ki mas Jayengresmi,
Jayengraga latah-latah,
guguk ki Ragil wuwuse,
Nuripin sira meh kalap

yata kang samya lumaku,
wus dungkap kendhiting wukir,
sumilak tanpa payoman,
anggiglak munggul wara

wruhing cipta kyai Ragayuni,
marang kang miraos,
mesem namun wuwus nyarakake

samapta kang pasogatan,
ngandika Sèh Ragayuni,
daweg sami krama Allah,
ing ngiku sami wewanting

Sèh Ragayuni ngandika,
anauri garuneke ki Ragil,
kang langkung nglangka Puniku

mangkana umangkat wus,
Jayengresmi Ngawirya Jengkewuh,
kapat santri Nuripin lumakyeng ngarsi,

mangkana umangkat wus,
Jayengresmi Ngawirya Jengkewuh,
kapat santri Nuripin lumakyeng ngarsi,

kemas bagus Jayengresmi nangling miyum,
kadya pundi paman,
punapa prayogi mampir,
mring padesan puna

amakolehake palenthining wadhuk,
Jayengraga gumuywang ngling,
niku watak santri lugu,
dhasar cacendh

wruhanta man bab adabul kali,
kamot aneng jro kitab Musarar,
kayugya dadi kaline,
limalas pasalipun

Ki Wuragil Wirya nuli,
menyat saangking palungguhan,
lumaku tanbuh taose,
uga bundhet uga lejar

prapta sila baringkungan,
pundhake den isik-isik,
Jayengraga atetanya,
Jare kowe iku santri,

pra wiyaga kang wus kraseng ngati,
dumadya samya lom,
pating galeges guyune dhewe,

kang maksih sami malungguh,
jenek mangsegan nyenyamik,
parigyan wus kinen lunga,

Kulawirya Jayengraga,
kalihe duk amiyarsa,
santri Nuripin tuturnya,
gumujeng ameteg jaja

Ni Sembada lon muwus,
mengko bengi wayangan karepku,
angruktiya sajen kang sarwa prayogi,
lan bakal

Jayengraga wuwusira,
paman sampun rinaseng raseng kapti,
aran si uwus kelakun

prapta wanci puspa teja samber lawa,
trap pandam ombak warih,
byor gapuranira,
mendhapa simbar sasra

biyang Kacer angaturi,
kang samya rerep neng nglanggar,
kentar Canthika kinongkon

praptanipun,
Kulawirya Jayengkewuh,
papan pasamuan,
aneng tengah denya linggih

Ki Pamade tan pegat panggunggungipun,
mring pasindhene bo manis,
batin ngalem warnanipun

kathah lamun winarna solahe sami,
suka pari suka,
mung Jayengraga duk myarsi,

lekas jantur badhute ngadjoni,
lungguh aneng ngarepe kang beksa,
ronggeng meksih grudha dege

Bok Candha matur ngrepa sih,
mring ki Ragil Kulawirya,
bok inggih ya dalem Kenthol

malih mangsuli carita,
kang kantun aneng mandhapi,
sira kenthol Jayengraga,
kalawan santri Nuripin,

gumareget Jayengraga myarsi,
tuture bok melok,
wus saya dreng sakaro-karone,
tansah nguswa prembayun

winarna kang samya lungguh,
neng sela ketyaning beji,
dangu kenthol Kulawirya

ing ngawe-awe gupuh,
majeng lakonira mundhuk-mundhuk,
prapta sire byantara patik tinuding,

dahat nedha tarima ki Jaballodin,
de taha weh patwa,
bab sang-at lintang durari,

Paman Kulawirya paran,
prayogine lelampahan puniki,
laju aprituwin wangsul,
kang paman angandika,

inggih talah paman ngagesang puniku,
sasolah bawane dadi,
sesmita ngakeratipun,
awon sae leres sisip

milanipun,
wonten ingkang rebut kawruh,
padudon kadadak,
ingkang remen ahli gendhing,

wong kang samya angluhurken gendhing ngakal,
pangesthinireng tokid,
awoh durung kembang,

II.
laju lampahe ngawirya katri,
tumurun ngambah wana gerotan

sebet byar wau ta ingkang,
lajyarsa ngalih panagan,
pan sarwi salin gagragan

Ki Wuragil Wirya jundhil,
rengen Nuripin carita,
nungling si purut cocote,
babandholen ngomyang-ngom

ingaruhan kang paguyon sami,
ring biyung den oso,
lan ta aja gugujon nek kowe,

Ngancarani kya Sindu,
wawi anak memangsegan ngriku,
lawan wedang rajatawa maedahi,

mangkana wus tata lungguh,
papajar ki Sinduragi,
duk meksih sami jajakan,
kang sami saeka kapti,

yen sangking pamanggih kula,
dipun sami wrin ihsani,
wit sabar ing tyas santosa,

lir tinerep ngares apemanasah awit,
karenan pirena,
ngimbahi pamlenging galih,

Jayengraga sumundhul nambung ngling,
ngaturaken bodho,
nohing wulang ing guru liyane

kasaru bedhug ngoneni,
dereng sami salat ngisa,
katungkul samya miraos,
gugup kyai Malarcipta

tuhu kahananira yyang Widdi,

elok datan kena ingupama, ningali miyarsakake

muwus malih Kyai Sindu,
wruhana banjure Ripin,
kang salat tekeng tarekat,

lingnya Kyai Sinduraga,
yeku Ripin kanyataning upami,
traning tirta neng ron
lumbu,
arah wujuding Al

dene rika yun weruh kaking datulah,
kanane dipun pirit,
lan ngibaratira,
Nuripin mula-mula,

angaturi pra dhatangan sami mudhun,
mring wisma antara prapti,
pinarak neng bale mungkung,

lampahipun agami ingkang tinamtu,
babe tiyang pejah,
dhusun ingkang calek ardi,

nulya aba wakatama nabi,
rasullolah ya nabi Mukamad,
Ngajam nabi warusule,
wakatama nibiyu,
ulonira

Jayengresmi matur pamit,
majeng arsa ngaras pada,
Sinduraga kereh-kereh,

kang endi iki marganya,
Wanalela turira ris,
puniku ingkang utara,

kang endi iki marganya,
Wanalela turira ris,
puniku ingkang utara,

sinten ta kang dhudhukuh,
mangun brangta pilenggah ing ngriku,
anenggih sèh Sidalaku Jahiduni

lah ing ngriku kang samya miyarsi,
ngawirya sakaron,
Jayengresmi Jayengraga dene,
tyasira lir katere

sapraptaning wisma dulu,
Nurripin angaglah guling,
lawan Kyai Wanalela

datan pae lan mukmin ingkang munkinu,
mutakil mungguh Yyang Widdi,
uliya gosul ngalamu,

kula tannya kakang kyai,
menggah srat Panitisastra,
kakang punapa pedahe,

kang punika palupyaning janmi,
kang sayugya kotamaning mitra,
Jayengresmi mesem noleh,
sasminta ring

ronrone Panitisastra,
kang wus kasebut ing ngarsi,
wawaton ingkang utama,
niskara ulah praja di,

yen arsa ahli nunurat,
tuwin ngiket karya gita,
yogya sami ngawruhana,
kang ayun parameng sastra

sura sasi nilem ing jaladri,
bahning mahastra candra sangkala,
kalakona pangapuse,

tamat Sruti Masewaka,
Asthabrata sadaya den muradi,
denira Sèh Sidalaku,
tuwin Panitisastra,
tan na

surya mijil nyipat srengganing aldaka,
tirah-tirahing ardi,
wuryaning pangantyan,
srebeng syaning pa

pra ngawirya gumujeng duk aningali,
mring Nurripin de ta,
kaserakatnya dumadi,

Nuripin lawan ki Paku,
gandhengan sabuk barendhil,
ciptane wus pinrayitnan,

saya seseg dennya ngudi ngelmi,
ke mas jayengsinom,
lir winungkal wimbuh gumergese,

nuwun priksa pinten panunggilanipun,
sedayane kang ngran kapir,
mesem wecana ki Datuk,
linsem punapa

sakamantyan sukanira sami,
wring kojahe ki santri keh cubak,
lan ki Datuk pradikane,
tansah denira

Gya tungkul ngupaya bukti,
ngumbar hawa mrih asmara,
elinga sarak srengate,
pujine peksi dinimrat

“By alang alang”

SERAT BABAD DIPANAGARAN

1. Ron kamal mongka bubuka
baku ning sëdya ngluluri
kakarangan ing Nararja
kang kontap satanah Djawi
je ka ta Sang Wirasti
Pangran Dipanagara nung,
denira sampun srëdda
mengëti lakjan pribadi,
wiwit kerëmira ring reh ing agama.

2. Derek ejang-bujutira
Djëng Ratu Agëng winarni
dëdëkah ing Tëgalardja
surud ing bujut lëstari
neng Tëgalardja maksih
Pangeran sangsaja mungkul
marang reh ing agama:
kang sinëdyarsa ngajomi
sadaja ning kawula kang tyas raharja.
3. Baja wus karsa ning Suksma
Pangeran Dipanagari
këdah mumuri kang ejangbujut
mapan karsaneki
karëm marang agami
dadya sulaja puniku
lan kang ejang Djëng Sultan Hamengkubuwana II
dadya awis sowaneki
mung garëbëg punika kang mësti ana.

4. Suprandene këdah mëksa
ngalap dosa agëng iki
saking djrih datëng kang ejang
tanapi datëng sudarmi
nanging ing tyas pribadi
mung agami karëmipun
mangkana Tëgalardja
langkung duk kang ejang swargi
kang ibadah tanapi katah ing tijang.

5. Miwah ingkang wawangunan
sadaja apan wus salin
Kangdjëng Pangran namanira
lamun alalana iki
nënggih Seh Ngabdurahkim
kalamun aneng pradja gung
Pangran Dipanagara
dadya anama kakalih
ingkang juswa sampun kalih dasa warsa.

6. Namung pëkir karëmanja
wau ingkang denlampahi
mangkana tjiptaning drija
ing sijang kalawan ratri
sapira neng dunjeki
dadya karëm ing tyasipun
maraiig Purba Ning Suksma
nanging sipat ngaral maksih
asring kenging ginoda datëng wanodya.

7. Jen kala engët tyasira
marang wëkasan dumadi
nul ja kesah alalana
andjadjah sagung ing masdjid
apan nunggal lan santri
kang katah-katah puniku
langkung amati raga
angagëm kang sarwa gaib
marmanira awis kang djanma uninga.

8. Lamun iku kadëngangan
dumatëng guru ning santri
Seh Durahkim nul ja kesah
namung kang denkarëmëni
tunggal lan santri alit
lan kang samja nistanipun
lamun neng pamondokan
marmanipun ngalih-ngalih
jen wus bosën pasantren ngalih
mring wana.

9. Gunung djurang parang guwa
trëkadang urut pasisir
kalamun wulan Ramëlan
ngudjalat guwa kang sëpi
mangkana kang winarni
aneng Sor Kamal panudju
Seh Durahkim punika
lënggah neng djro guwa sëpi
lingsir dalu tjoba ning Hjang
nulja prapta.

10. Kalangkung awarna-warna
tjoba ingkang andatëngi
Seh Ngabdurahkim samana
wus tan darbe tingal kalih
namung marang Hjang Widdi
tjoba wus musna sadarum
nulja ana kang prapta
djumënëng ngarsanireki
djanma prija tjahjanja sa wang
purnama.

11. Awasta Hjang Djatimulja
sajëktinja Sunan Kali
Seh Ngabdurahkim samana
tjëngëng denira ningali
nulja ngandika aris
eh Ngabdurahkim sireku
wus pinasti Hjang Suksma
lamun sira iku bendjing
dadi Ratu Ngerang-erang nuli musna.

12. Samusnanja Sang Pandita
pungun-pungun Ngabdurahkim
kalangkung gëgëtunira
dene tan ngantos ngabëkti
endjing nulja lumaris
lampahnja andjudjur gunung
tan ngetang pringga baja
sarira wus tan katolih
kang kaesti amung sihira Hjang Suksma.

13. Nusup-nusup lampahira
mudun djurang munggah ngardi
tan ana ingkang sinëdya
langkung wujung ing tyasneki
lamun sajah lumaris
sare sagen-ënggenipun
samana sampun prapta
ing Bëngkung Seh Ngabdurahkim
ladjëng kendël ngantos angsal
pitung dina.

14. Seh Ngabdurahkim was tëdak
dumatëng masdjid Magiri
pan arsa salat Djumungah
apanudju samja prapti
sagung kang djuru kuntji
pan arsa salat sadarum
kagjat samja tumingal
tanpa ngling mring Gustinéki
pan kumrubut samja tur salam sadaja.

15. Sabakdanira Djumungah
sagung ingkang djuru kuntji
apan samja ladjëng kurmat
ing sagada’h-gadahneki
dadya njare sawëngi
neng masdjid Djimatan iku
endjing anulja pangkat
Seh Ngabdurahkim lumaris
turut Iepen ika ladjëng munggah ngarga.

16. Prapta ing Guwa Siluman
ladjëng anjare sawëngi
endjingnja nulja lumampah
nut irah-irah [arah-arah?] ing ardi
samana sampun prapti
Seh Ngabdurahkim puniku
Guwa Sagala-gala
anulja dipunlëbëti
kalih dalu njare neng Sagala-gala.

17. Endjing anulja lumampah
ladjëng andëdër kang wukir
Guwa Langse. kang sinëdja
dirgama wus tan kaesti
samana sampun prapti
Guwa Langse lampahipun
Seh Ngabdurahkim nulja
nengriku amati ragi
awatara neng guwa satëngah tjondra.

18. Ngëningakën ingkang tjipta
wus sirna sagung kaeksi
Seh Ngabdurahkim samana
mung kantun rumëkseng urip
urip rumëkseng diri
diri wangsul urip sampun
kang urip kaja-kaja
sampun tan këna wiharni.
kawarnaha ingkang ngadaton samodra.

19. Djëng Ratu Kidul was prapta
neng ngarsa Seh Ngabdurahkim
mapan padang djro ning guwa
nging Djëng Ratu wus udani
lamun Seh Ngabdurahkim
lagi suwung tjiptanipun
datan kenging ginoda
dadya umatur ubanggi
lamun bendjing tëkeng mongsa
bade prapta.

20. Nanging Seh Ngabdurahkim
mijarsa datan ningali
Ratu Kidul sampun musna
mangkana Seh Ngabdurahkim
wus utjul tingalneki
man tuk bongsarijahipun
endjing nulja tumëdak
dumatëng Parang Taritis
ladjëng siram anjare Parang Kusuma.

21. Pitëkur sesenden sela
lajap-lajap duk mijarsi
suwara mapan mangkana
efh hja ta Seh Ngabdurahkim
ngaliha araneki
Ngabdulkamit ta sireku
lan maneh ingsun warah
kurang tëlung taun iki
ing bubrahe ija nagara Ngajogja.

22. Apan wus karsa ning Suksma
wiwit bubrah Tanah Djawi
ija iku tëlung warsa
lamun sira iku bendjing
apan ija pinasti
dadi lalakon ing besuk
ingsun aweh pratonda
marang sira Ngabdurahkim
panah Sarotama iki siranggowa.

23. Lan maneh wëwëkas ingwang
lawan sira Ngabdulkamit
lah poma sira denjitna
lamun luput iku bendjing
ramanira tan dadi
ananging ta wëkas ingsun
Ngabdulkamit mring sira
jwa gëlëm sira kinardi
ja Pangeran Dipati marang Walonda.

24. Mapan wus pasti duraka
nanging ta ramanireki
Ngabdulkamit djaganana
ënggone djumënëng Adji
tan ana malih-malih
mung sira sarananipun
mapan iku tan dawa
namung kinarja luluri
Ngabdulkamit wus poma sira muliha.

25. Bjar wungu padang tingalnja
tan ana djanma kang angling
ladjëng tumëngeng gagana
wontën tjumlorot lir tatit
tiba ngarsanireki
tumantjëb ing sela iku
nënggih Ki Sarotama
sigra pinundut tumuli
bjar rahina Seh Ngabdulkamit lumampah.

26. Kinandut Ki Sarotama
pan ladjëng urut gigisik
kendël ana ing Sawangan
sakëdap nulja lumaris
prapta Lipura iki
ing Sela Gilang puniku
njare sadulu nulja
endjing pan ladjëng lumaris
prapteng Guwa Sëtjang kendël
Djëng Pangeran.

27. Anjare sadalu ika
endjing pan ladjëng lumaris
kondur marang Tëgalardja
samana pan sampun prapti
ladjëng denbusanani
Ki Sarotama puniku
rineka tjundrik ika.

By alang alang

KEKAWIN SUTASOMA

Karya Empu Tantular

Ah naranya: vijil nin bdyu sanke sarlra, ah sabdanya, muksa rik sarlra, candrarüpa ikan sarlra ri muksa nin bdyu rin sarlra, saumyalilan ahënin ikan sarlra vëkasan, sdnta-candra naran ikd, sdnta-smrti naran vaneh.

Ri hana nin smrti-sürya sdnta-candra dadi tak advaya-jndna. Patëmu nin advaya mvan advaya-jndna, ya tandadyakën Divarüpa, (b 42) avd sadd-kdla, ahënin nir-dvarana kadi te ja nin manik, apadan rahina sadd, sugandha tan gavai-gavai, surüpa tan gavai-gavai; surasa tan gavai-gavai sira katon denta.

Ikan am ah yatikd sinangah sak hyan advaya naran ira, bapa sira de bhatdra hyan Buddha. Ikan jndna vruh tan vikalpa humidëk nir-dkdra, yatika sinangah san hyan advaya-jndna naran ira. San hyan advayajndna sira ta devï bhardlï Prajndpdramitd naran ira, sira ta ibu de bhatdra hyan Buddha. San hyan Divarüpa sira ta bhatdra hyan Buddha naran ira.

Metre sragdhara
Srï Bajrajndna sünyatmaka parama sirdnindya rin rat visesa,
lila suddhdpratisthên hrdaya jayajayankën mahd-svarga-loka,
eka-cchattrên sarïranhuripi sahana nin bhür bhuvah svah prakïrna,
sdksat candrarka pürnadbhuta ri vijil iran sanka rin boddhi-citta.
Singih yan siddha-yogïsvara vekas ira san sdtmya Idvan Bhatdra,
sarva-jnamürti sünyaganal alit inucap musti nin dharma-tattva.

Tantular, Sutasoma Kakavin 38.1—42.4.

38. Metre praharsinï
1. Satvendröraga tika mukya Hastivaktra,
bhakty arianjali ri sira n narêndra-putra,
kapvaminta vinarah in mahopadesa,
dvaranun tuten in a-cintya-sünya-dharma.

2. Apan kveh i manah i san mahati-yogi,
wanten nirmala-bhava moksakan ginön tvas,
len tan tyaga pëjah anun yathêsta-dharma,
panlingan nrpa-suta nasta mankya mülya.

3. Sansiptan lëvih ikanan paratra-marga,
sankên moksaka ri hidëp patik nararya,
dü bhagyadhika panucapta sadhu rin rat,
adya nvaii majara masaksya san rësindra.

4. Sirigih linta parama-moksa-marga dibya,
de nih rat kunan ika san mahati-vidvan,
tan moksahga juga visesa-dharma-marga,
matyasin saparaga nin kabodhisattvan.

5. Pöh nin sastra tëkap i san visesa-sadhu,
yadyan panlëha suka yan parartha donya,
durrlaksmyathava sugihêki tan vikalpa,
mon matyahuripa lamun jagad-dhitartha.

6. Nhih têkan parama-nirasrayêki gönën,
rin jfianadhika vëkas in maha-visesa,
tan svargabhyudaya kitan panekacitta,
yêkande sasar ikanan paratra-marga.

7. Toh ndyanun vivitan ike linanta manko,
vidyadi-krama ginëlar tëkap Bhatara,
dharmadharma tuvuh ikan samasta-bhümi,
mati mvan mahurip aneka srsti nin wan.

8. Püja yoga japa samadhi dana punya,
len têkah brata suci paksa Bhairavatva,
salvirnyêii asubha-subha pravrtti rin rat,
jnanavesa milu tumut punarbhavêka.

39. Metre sikharini
1. Kunan san wan nissreyasa sira tatan siddhi rin ulah,
ndatan püja tan yoga rinëgëp iran nisbhava sada,
luput sankên bhava-krama pati hurip tan panavara,
apan saksat sankan paran ika sira-cintya-bhavana.

2. Sirêkadrëvya jnana tiga hurip in bhümi sahana,
banun bhayên way tan milu banu sirên duhka suka len,
gunanekalit tan lëga masëk in alvadbhuta tëmën,
göh tan mopëk yan mafijih in ahët ikasüksma sumilib.

3. Kalïnanyêvëh san vinuvus i vuvus nin wan amuvus,
apan rakvêki tan vënaii inubhayan pan sira mucap,
siranon tan katon sira juga manon pan sira manon,
adoh tan düra nke sira ta maparëk tan kaparëkan.

4. Yateka pinrih nin viku ri tëka nin dharma kapatin,
savan kris sah sankên sarunan inunus tan kahavaran,
tëkap nin trinyarok rva pinasah irên jnana vimala,
vidagdhaninkab roma salaya tinut nin nirupama.

5. A-cintyanumpak rin taya matapakan bhaskara vulan,
ika lvir san llnadhika sama lavan moksa-karana,
nda sansiptan sin solaha juga lamun nirmala sada,
prasiddhamor in tan hana kaluput in vahya-vibhava.

40. Metre
1. Nahan lin Jina-mürti majar i kadibyan in patipati,
mvan tan moksaka-marga kempen i vuvus niran pavacana,
ndan san Samajavaktra naga-pati satva-natha karuna,
bhakty ananjali jöh niramalaku sih nirêki tulusa.

2. De nin yoga samadhi tan hana ri san nir-asraya-yati,
nis tan marga visesa rakva ri hidëp patik nrpa-suta,
siddhan yoga yan arddha liii nira nir-asrayêki kahidëp,
nëm kvehnyadhika rin sivatva ya rënön mahottama tëmën,

3. Pratyahara naranya kalapan in indriyêka vinalat,
sankên artha jugêka rakva makamarga buddhi vimala,
nyan dhyanadhika dhïra yoga humidëp sva-sadhya mapagëh,
nir-byamoha taman kasambi rin ulah prapanca satata.

4. Pranayama naranya bayu vinatëk marêii hulu tënah,
sarva-dvara minëb tëkapnya tinut in visesa katëmu,
omkara pranavêki murigu ri dalëm tvas arddha ya kasök,
vet nin tattva Sivatva dharana naranya yoga saphala.

5. Len tan tarka naranya yoga gaganöpama n manah ava,
hhih tan vak-dhara rakva len ika sakêrikan avanavan,
mvan tan jnana vikalpa tarja malilan vi-sadhya pinëlën,
nis-sandeha samadhi yoga panaranya moksa-karana.

6. Tandvan asta-gunan kapangiha tëkapnya rakva rumuhun,
drsyadrsya vasitva rih bhuvana Rudra-mürti sa-kala,
yekan bvat i manah nira n parama-santikarya nipuna,
kempër yan rusit in jitêndriya juran niii ambëk ahajön.

7. Yapvan dhïra manah katungën ikanan sva-citta mabënër,
tan kevö tëkap in trikaya vala siddhi sarva-karana,
kevëh nin tri-gunatmakarddha ya huvus kasimpën amatëh,
nka rakvan sira sünya-rüpa paramartha-tattva kahidëp.

41. Metre sardülavikrïdita
1. Nahan tinkah ikah Sivatva ri sira n Saiva-sva-paksadhika,
bheda mvan Jina-tattva têki ri sira n Bauddhaprameyêh jagat,
san hyan Hadvaya-yoga-sandhi pinakesti dvara san bhiksuka,
arn ah sabda nikan sva-bayu ri dalëm kantha prasiddhafihayu.

2. Rep prapta n ravi soma denya sumaput rin deha suddhakrti,
mvan tan Hadvaya-citta divya mapageh ftkanê manah nirnaya,
pöh nin rvanupamati-sïghra ri vijil hyah Buddha tan kavaran,
sünyakara divanga nir-mala siran nirbana nir-laksana.

3. Apan tan siva tan Mahesvara sira n tan Brahma tan Kesava,
tan san hyah paramesthi Rudra tuduhën düran kavastvêrika,
singih yan Paramartha-Buddha tëmahan san siddha-yogisvara,
iccha nora kasansayaganal alit tan matra matrên jagat.

4. Nahan hetu bhatara Buddha kahidëp putraprameyên jagat,
san hyah Hadvaya rama tattva nira de san panditanhayvani,
Prajnaparimitêbu tan sah i sëdën nin yoga sanusmrti,
tan ragodaya bhinna rakva kalavan hyah Durmukhên atmaja.

5. Mahka sïla nirêh mahayana vëkas nih Bodhisattvan laku,
vet nih tattva visesa tan huniha rih Hastesvaranindita,
yavat preksaka rakva tavat ikanah nissreyasêvëh pinet,
nahan hetu ni sah Sivatva makadat muhsy amrihên sünyata.

42. Metre vasantatilaka
1. Sahsipta têki bapa sah Gajavaktrarüpa,
mvah naga-raja karuhun vara-sattva-natha,
prih hayva tan dugadugê vuvus in kadi hvah,
Buddhopadesa tëka rih Siva-tattva-yoga.

2. Apan tivas juga sira h muni Bauddha-paksa,
yan tan vruh ih parama-tattva-Sivatva-marga,
mahka h munindra sah apaksa sivatva-yoga,
yan tan vruh ih parama-tattva Jinatva-manda.

3. Na de nirahucapakën vacanöpadesa,
tan lambalamba tuhu yan Jina-mürti saksat,
Durvaktra naga-pati satva-pati pranamya,
bhakty ati-bhakti manadah vacanati-guhya.

4. Sampun matêki ya kinon ira bhiksva vikva,
yan ksetra sindhu giri sohgvanan ih mayoga,
hhih tan pakarvana tapo-vana hayva mahka,
yan mahkanêki gati sah viku Bauddha-paksa.

By alang alang