alangalangkumitir

Javanese Manuscripts

TEGESE BAMBANG KOMBAYANA


PETIKAN CARITA PADALANGAN
Ngastina negarane nunut duweke Pandawa

Tegese wong Indonesia nalika jaman penjajah lali marang kabudayane, ya ninggal trapsila pribumi; kang lali marang trapsila kawruh ngelmune dewe; ya bahasane dewe; ya yayasan-yayasan tinggalan leluhure dewe.

Marga kapilut seka pambujukane Bambang Kobayana, Pemuda kang asal seka Negara Atas Angin, tegese atas iku nduwur, dene ingin iku ora karuwan, tegese Pemuda kang kabur kanginan.

Komba tegese kewan, Yana tegese angen-angen, dadi Pemuda angen-angene kaya kewan.

Kacarita ana ing tanah Pandawa saja krasan marga pambujuge digugu, saya suwe meh separone wong Pandawa, banjur jejuluk Pandita DurNa, tegese  Ngudur kawruh kang wis ana.

Mula panganute (bala kurawane) pada kepetengan nalar, yen saiki kang diarani Krisis Akhalak. Marga nalika semana yen mulang ora tansah diwijang-wijangake utawa didunung-dunungake, kang titis klawan tatas putus.

Kang dipamerake putihe. Ngaku Pandita kang suci tur melong-melong, nanging tangane anylentong malumah, tegese anjagakake pawehing liyan. Dolan-dolan (kiyae-kiyae) turut padesa nyebar ngelmune. Pandita Durna mripate ciut (sitip) ateges ora weruhan.

Ateges mamak ing budi, ateges adoh saka ing tepa salira. Kacarita Pandita Durna tansah golek tambahing bala kurawa, perlu kanggo ngrebut kikis watesing Pandawa.

Dene kapir iku tegese nyebal (ngerti ora gelem nglakoni), mula aja kesusu nesu yen disebut kapir (nyebal). Marga senadyan wong ahli hukum iku yen ora digugu pituture kang becik, iku ya kalebu kapir tegese nyebal. Semono uga sing sapa nerjang hukum Pemerintah iku ya kapir (nyebal), iku bisa dihukum kunjara.

Mula nindakana sira kabek ing panggawe becik, guyup rukun welas asih ing sapada-pada titah, ing lahir trusing batin, ya iku kang kudu dilakoni, aja tiru-tiru prasemon ing duwur.

Pucung : Basa ngelmu, mufakate lan panemu, pasahe lan tapa, yen satriya tanah Jawi, kuna-kuna kang ginilut Tri Prakara.

Sumber : Buku We Yoga Dhi (ayo pada diudi, yen digugu dadi Yoga kang Adhi).
————————————
Alang Alang Kumitir

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: